BAIDOA , Soomaaliya — Agoosto 17, 2026 — Ugu yaraan 51 qof, oo ay ku jiraan 46 askari iyo shan qof oo rayid ah, ayaa lagu dilay dagaal culus oo Isniintii magaalada Baydhabo ku dhexmaray ciidamada federaalka Soomaaliya iyo ciidamo daacad u ah madaxweynihii hore ee Koonfur Galbeed, Cabdicasiis Xasan Maxamed Laftagareen, sida ay sheegeen saraakiil sare oo amni iyo ilo caafimaad.

Saraakiil sare oo amni oo xiriir la leh labada maamul ee iska soo horjeeda ayaa warbaahintan u sheegay in dagaalka lagu dilay 46 askari oo ka kala tirsanaa labada dhinac.

Ugu yaraan 56 askari oo kale ayaa ku dhaawacmay iska horimaadka, sida ay sheegeen ilaha amniga. Ma aysan faahfaahin tirada khasaaraha kala gaaray dhinac kasta.

Shan qof oo rayid ah ayaa sidoo kale la xaqiijiyay inay dhinteen, sida lagu sheegay xog laga helay isbitaallada magaalada Baydhabo. Ilo caafimaad ayaa sheegay in tirada dhimashada rayidka ay kordhi karto, maadaama isbitaalladu weli qaabilayeen dad ku dhaawacmay xaafadihii uu dagaalku saameeyay.

Tirada khasaaraha si madax-bannaan looma xaqiijin. Labada dhinac ayaa soo saaray warar iska hor imanaya oo ku saabsan dagaalka iyo khasaaraha kala gaaray.

Dagaalka ayaa qarxay waaberigii, kadib markii ciidamo daacad u ah Laftagareen ay weerar abaabulan ku qaadeen fariisimo ay joogeen ciidamada federaalka iyo kuwa taageersan maamulka Koonfur Galbeed ee uu hoggaamiyo Sheekh Aadan Maxamed Nuur, oo loo yaqaan Aadan Madoobe.

Dadka deegaanka ayaa sheegay inay maqleen qaraxyo xooggan iyo rasaas ay labada dhinac isku adeegsanayeen hubka culus iyo kan fudud. Goobaha ganacsiga ayaa la xiray, isu socodkuna si weyn ayuu u istaagay, iyadoo qoysas badan ay guryahooda ku xanibnaayeen.

Ciidamada Federaalka oo Dib ula Wareegay Magaalada

Ciidamada taageersan Laftagareen ayaa markii hore sheegay inay qabsadeen qaybo ka mid ah bartamaha Baydhabo. Hase yeeshee, ciidamada federaalka ayaa dhowr saacadood kadib xoogagga weerarka soo qaaday ka saaray magaalada, sida ay sheegeen dadka deegaanka iyo Wasaaradda Gaashaandhigga Soomaaliya.

Wasaaradda ayaa sheegtay in fariisimaha ciidamada federaalka lagu weeraray gaadiid laga soo buuxiyay walxaha qarxa. Waxay sidoo kale sheegtay in ciidamada dowladda ay dileen ku dhowaad 30 dagaalyahan oo ka tirsanaa dhinaca kasoo horjeeda.

Sheegashadaas dowladda si madax-bannaan looma xaqiijin. Dhinaca Laftagareen weli ma uusan soo saarin jawaab faahfaahsan oo ku saabsan tirada khasaaraha ay shaacisay Wasaaradda Gaashaandhigga.

Dadka deegaanka oo ay soo xigatay wakaaladda wararka Reuters ayaa sidoo kale sheegay in ciidamada federaalka ay dib ula wareegeen Baydhabo. Mid ka mid ah odayaasha deegaanka ayaa sheegay inuu arkay meydadka 10 qof, oo ay ku jireen afar rayid ah iyo lix askari oo labada dhinac ah.

Tirada sare ee laga helay saraakiisha amniga iyo isbitaallada ayaa muujinaysa in khasaaraha dagaalku ka badan yahay wararkii hordhaca ahaa.

Ciidamada federaalka ayaa dagaalka kadib lagu arkayay goobaha muhiimka ah ee magaalada. Xaaladda Baydhabo ayaa weli ahayd mid kacsan, inkasta oo uu istaagay dagaalkii ugu cuslaa.

Khasaaraha iyo Saameynta Bani’aadannimo

Dagaalkii Isniinta ayaa noqday kii ugu khasaaraha badnaa ee Baydhabo laga soo sheego tan iyo markii dowladda federaalka ay taageertay dhismaha maamulka Koonfur Galbeed ee Aadan Madoobe, kadib khilaafkii siyaasadeed ee kala dhexeeyay Laftagareen.

Rabshadaha ayaa saameeyay magaalo horey u wajahaysay xaalad bani’aadannimo oo daran. Baydhabo waxaa ku nool boqollaal kun oo qof oo kasoo barakacay abaaraha, gaajada, colaadaha iyo amni-darrada ka jirta deegaannada kale ee koonfurta Soomaaliya.

Hay’adaha gargaarka ayaa ka digay in dagaallada soo noqnoqda ay xannibi karaan gaarsiinta gargaarka xeryaha barakacayaasha, isla markaana ay carqaladeyn karaan adeegyada cuntada, caafimaadka iyo nafaqada.

Qiimeyn la sameeyay bishii Luulyo oo ay Reuters soo xigatay ayaa muujisay nafaqo-darro daran oo ka jirta carruurta ku nool xeryaha barakacayaasha ee Baydhabo. Amni-darrada sii socota ayaa adkeyn karta in shaqaalaha gargaarku gaaraan qoysaska u baahan taageerada degdegga ah.

Dadka deegaanka iyo shaqaalaha caafimaadka weli ma aysan soo saarin qiimeyn dhameystiran oo ku saabsan burburka gaaray guryaha, goobaha ganacsiga iyo kaabayaasha dadweynaha.

Dagaalkii ugu dambeeyay wuxuu qayb ka yahay loollan siyaasadeed iyo mid milatari oo ka dhashay cidda maamuleysa Koonfur Galbeed.

Maamulkii Laftagareen ayaa horraantii 2026 xiriirka u jaray dowladda federaalka, kadib khilaaf la xiriiray wax-ka-beddelka dastuurka, doorashooyinka iyo awood-qaybsiga u dhexeeya Muqdisho iyo dowlad-goboleedyada.

Ciidamada federaalka ayaa bishii Maarso gudaha u galay Baydhabo, iyagoo la wareegay gacan-ku-haynta magaalada. Laftagareen ayaa kadib ku dhawaaqay inuu xilka iska casilay, balse ciidamo daacad u ah ayaa sii waday inay ka howlgalaan gudaha iyo hareeraha xarunta gobolka Bay.

Taageerayaashiisa hubeysan ayaa tan iyo xilligaas weerarro dhowr ah ku qaaday fariisimo ay joogeen ciidamada federaalka iyo kuwa ku xiran maamulka Aadan Madoobe.

Ugu yaraan siddeed askari ayaa la sheegay in lagu dilay dagaal dhacay 30-kii May. Iska horimaadyo kale ayaa bishii Juun ka dhacay duleedka Baydhabo, halka dagaal kale uu gudaha magaalada ka dhacay bishii Luulyo.

Dagaallada soo noqnoqday ayaa muujinaya in isbeddelka siyaasadeed uusan soo afjarin mucaaradka hubeysan ee ka soo horjeeda maamulka cusub. Labada dhinac ayaa weli haysta ciidamo hubeysan, taas oo kordhinaysa khatarta weerarro iyo howlgallo aargoosi ah.

Khilaafka Baydhabo wuxuu sidoo kale xiriir la leeyahay xiisadaha ka dhex jira dowladda federaalka iyo siyaasiyiinta dowlad-goboleedyada ee kasoo horjeeda wax-ka-beddelka dastuurka iyo saameynta Muqdisho ku leedahay doorashooyinka maamullada.

Ciidamada ammaanka ayaa la filayaa inay sii joogaan goobaha muhiimka ah ee Baydhabo, isla markaana ay howlgallo ka sameeyaan deegaannada ay u baxeen ciidamadii kasoo horjeeday.

Dowladda federaalka iyo labada dhinac ee isku haya maamulka Koonfur Galbeed midkoodna weli ma soo saarin liis dhameystiran oo ku saabsan dadka ku dhintay ama ku dhaawacmay dagaalka. Isbitaallada magaalada ayaa weli daweynaya askar iyo dad rayid ah.

Madaxda deegaanka ayaa wajahaya cadaadis isa soo taraya oo ku saabsan sidii looga hortagi lahaa dagaal kale. Weli laguma dhawaaqin xabbad-joojin rasmi ah ama wadahadallo siyaasadeed oo u dhexeeya dhinacyada iska soo horjeeda.

Tirada khasaaraha la soo sheegay waxay muujinaysaa inuu si weyn u sii xoogeysanayo loollanka loogu jiro maamulka Koonfur Galbeed. Weerarrada soo noqnoqda waxay wiiqi karaan awoodda maamulka Aadan Madoobe ee ku aaddan inuu xasillooni ka sameeyo Baydhabo iyo deegaannada ku dhow.

Colaadda ayaa sidoo kale ciidamada iyo dhaqaalaha dowladda federaalka ka jeedin karta howlgallada ka dhanka ah Al-Shabaab, oo weli ka howlgasha qaybo ka mid ah miyiga gobolka Bay iyo gobollada kale ee koonfurta Soomaaliya.

Dagaal kale wuxuu sababi karaa barakac, xirnaanshaha goobaha ganacsiga iyo hakad ku yimaada howlaha gargaarka. Dadka barakacayaasha ah ee ku nool Baydhabo ayaa si gaar ah ugu nugul carqalad kasta oo ku timaadda helitaanka cuntada, biyaha iyo adeegyada caafimaadka.