GOBOLKA BAAY, SOOMAALIYA | 16-ka Oktoobar 2026

Afar ka mid ah shanta xarumood ee degmooyinka Gobolka Baay ayaa lagu soo warramayaa inay hadda gacanta ku hayaan ciidamada Daraawiishta Dowlad Goboleedka Koonfur Galbeed ee daacadda u ah Madaxweyne Cabdicasiis Xasan Maxamed (Lafta Gareen), iyadoo magaalada Baydhabo ay noqotay xarunta keliya ee degmo ee gobolka oo aan weli gacantooda ku jirin.

Ciidamada Daraawiishta Koonfur Galbeed ee taabacsan Madaxweyne Cabdicasiis Xasan Maxamed (Lafta Gareen) ayaa caawa lagu soo warramayaa inay si buuxda ula wareegeen xarunta degmada Diinsoor ee Gobolka Baay, taas oo noqonaysa degmadii afraad ee gobolkaasi oo ay la wareegaan ciidamada daacadda u ah hoggaamiyaha Koonfur Galbeed.

Dhacdadan ayaa loo arkaa dib-u-dhac weyn oo ku yimid dadaalladii Dowladda Federaalka Soomaaliya ay ku doonaysay inay ku ballaariso awooddeeda siyaasadeed iyo midda amni ee deegaannada Koonfur Galbeed, xilli uu sii xoogeysanayo khilaafka siyaasadeed iyo midka militari ee u dhexeeya dowladda dhexe iyo maamulka Lafta Gareen.

Sida ay Baidoa Online u xaqiijiyeen sarkaal sare oo ka tirsan hay’adaha amniga iyo wariyaheenna ku sugan degmada Diinsoor, ciidamada Daraawiishta ee taabacsan Lafta Gareen ayaa lagu arkay iyagoo isku fidinaya bartamaha magaalada iyo goobo muhiim ah oo ku yaalla xarunta degmada.

Wararka laga helayo degmada ayaa tilmaamaya in isbeddel weyn uu ku yimid gacan-ku-haynta magaalada, iyadoo ciidamada taabacsan Lafta Gareen ay hadda ku sugan yihiin xarumaha muhiimka ah ee Diinsoor.

Afar ka mid ah Shanta Xarun Degmo ee Gobolka Baay oo Gacanta u Galay Ciidamada Lafta Gareen

Warbixinnada ay Baidoa Online ka heshay ilo amni iyo wariyayaasheeda ku sugan deegaannada Gobolka Baay ayaa muujinaya in muddo ka yar laba toddobaad ay ciidamada taabacsan Lafta Gareen ku qabsadeen afar xarumood oo degmo oo ka tirsan gobolka.

Degmooyinka la sheegay inay la wareegeen ayaa kala ah:

Isbeddelladan degdegga ah ayaa muujinaya sida uu isu beddelay miisaanka awoodda militari iyo siyaasadeed ee Gobolka Baay, iyadoo labada dhinac ay weli isku hayaan maamulka iyo gacan-ku-haynta deegaannada gobolka.

Dib-u-dhac Weyn oo ku Yimid Istaraatiijiyadda Dowladda Federaalka

La wareegista la soo weriyey ee afar xarumood oo degmo oo ka tirsan Gobolka Baay ayaa caqabad weyn ku noqon karta qorshihii Dowladda Federaalka Soomaaliya ee ahaa inay xoojiso awooddeeda siyaasadeed iyo joogitaankeeda amni ee Koonfur Galbeed.

Horumarradii militari ee maalmahan dhacay ayaa muujinaya in ciidamada Dowladda Federaalka taabacsan ay la kulmeen caqabado ku saabsan sii haysashada fariisimadooda iyo xarumaha muhiimka ah ee degmooyinka ka baxsan Baydhabo.

Dhanka kale, ciidamada daacadda u ah Lafta Gareen ayaa lagu soo warramayaa inay si xawli ah u ballaarinayaan deegaannada ay gacanta ku hayaan.

La wareegista Diinsoor ayaa si gaar ah muhiim u ah, maadaama ay ku soo beegantay saacado kaddib markii ciidamada Lafta Gareen ay sidoo kale la wareegeen degmada Berdaale.

Wararkii hore ee ay Baidoa Online ka heshay Berdaale ayaa sheegayay in ciidamada Dowladda Federaalka taabacsan ay isaga baxeen fariisimo muhiim ah, oo ay ku jirto saldhigga booliska degmada.

Ilo amni ayaa sidoo kale sheegay in qaar ka mid ah ciidamadaasi ay galeen saldhig ay ciidamada Itoobiya ku leeyihiin deegaanka.

Warbixinno la mid ah ayaa laga helay degmada Diinsoor, halkaas oo la sheegay in mas’uuliyiin iyo ciidamo la safnaa Dowladda Federaalka ay gabaad ka raadsadeen saldhig ay leeyihiin ciidamada Itoobiya.

Haddii si madax-bannaan loo xaqiijiyo wararkan, waxay dhalin karaan su’aalo ku saabsan awoodda Dowladda Federaalka ee ay ku sii joogteyn karto ciidamadeeda degmooyinka Gobolka Baay iyo doorka ciidamada shisheeye ee ku sugan gobolka.

Baydhabo oo Noqotay Xarunta Keliya ee Degmo ee ka Hartay Gobolka Baay

Iyadoo afar xarumood oo degmo la sheegay inay gacanta u galeen ciidamada Lafta Gareen, ayaa indhaha siyaasiyiinta, saraakiisha amniga iyo bulshada gobolka ay hadda ku sii jeedaan magaalada Baydhabo.

Baydhabo, oo ah xarunta maamulka Koonfur Galbeed, ayaa noqotay xarunta keliya ee degmo ee Gobolka Baay oo aan weli la soo werin inay gacanta ku hayaan ciidamada Daraawiishta ee taabacsan Lafta Gareen.

Xaaladda magaalada ayaa caawa ah mid ay ku hareeraysan tahay hubanti la’aan, iyadoo ay jiraan walaacyo laga qabo in xiisadda siyaasadeed iyo tan militari ay sii kororto.

Isbeddellada ka dhacay Qansax-Dheere, Buurhakaba, Berdaale iyo Diinsoor ayaa sare u qaaday su’aalaha ku saabsan mustaqbalka amniga magaalada Baydhabo iyo sida ay Dowladda Federaalka uga jawaabi doonto xaaladda cusub.

Si kastaba ha ahaatee, ma jiraan warar si madax-bannaan loo xaqiijiyey oo muujinaya in ciidamada Lafta Gareen ay bilaabeen weerar cusub oo ka dhan ah magaalada Baydhabo ama in magaalada ay qarka u saaran tahay inay gacantooda gasho.

Saameynta Siyaasadeed iyo Midda Militari

Isbeddellada ka dhacay Gobolka Baay kuma koobna oo keliya la wareegista xarumaha degmooyinka, balse waxay sidoo kale saamayn ku yeelan karaan loollanka siyaasadeed ee u dhexeeya Dowladda Federaalka Soomaaliya iyo maamulka Lafta Gareen.

Gacan-ku-haynta xarumaha degmooyinka, saldhigyada booliska iyo xarumaha maamulka ayaa door muhiim ah ka ciyaarta awoodda siyaasadeed iyo tan amni ee dhinacyada ku loollamaya Koonfur Galbeed.

Dowladda Federaalka, wararka sheegaya inay lumisay saameyntii ay ku lahayd afar xarumood oo degmo ayaa ku noqon kara dhabar-jab siyaasadeed iyo mid militari, gaar ahaan haddii ay ku guuldarreysato inay dib u xoojiso joogitaankeeda deegaannadaasi.

Dhanka maamulka Lafta Gareen, horumarrada la soo weriyey ayaa muujinaya in ciidamadiisa ay weli awood iyo taageero militari ku leeyihiin qaybo muhiim ah oo ka tirsan Gobolka Baay.

Si kastaba, la wareegista xarumaha degmooyinka macnaheedu ma aha in si buuxda loo maamulo dhammaan dhulka miyiga ah iyo deegaannada hoos yimaada degmooyinkaas, maadaama xaaladda amni ee gobolka ay weli tahay mid isbeddelaysa.

Maxaa Xiga?

Horumarrada militari ee dhacay 16-ka Oktoobar ayaa sare u qaaday xiisadda siyaasadeed iyo tan amni ee Koonfur Galbeed.

La wareegista la soo weriyey ee Diinsoor, oo ku soo beegantay isla maalintii ay ciidamada Lafta Gareen la wareegeen Berdaale, ayaa muujinaysa isbeddel weyn oo ku yimid xaaladda Gobolka Baay.