Talaado, Juun 2, 2026 (Baidoa Online) -Madaxweynihii hore ee Soomaaliya Sheekh Shariif Sheekh Axmed ayaa sii adkeeyay dhaliilihiisa ku aaddan Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud, isaga oo ka hadlay xiisadda siyaasadeed ee sii kordheysa kahor bannaanbaxyada mucaaradka ee la qorsheeyay.
Sheekh Shariif ayaa sheegay in bannaanbax nabadeed uu yahay xuquuq dastuuri ah, isla markaana uu diiday isku day kasta oo lagu xaddidayo goobaha ay shacabka ku muujinayaan aragtidooda. Waxa uu xusay in isu soo baxyada 4-ta Juun ay u dhici doonaan sidii loo qorsheeyay.
Sidoo kale, wuxuu walaac ka muujiyay xaaladda amniga ee qaybo ka mid ah Muqdisho, isaga oo ku eedeeyay in qaar ka mid ah saldhigyada booliska ay ku sugan yihiin kooxo hubeysan oo uu ku tilmaamay “mooryaan.” Eedeyntaas si madax-bannaan looma xaqiijin, dowladda Federaalka Soomaaliya-na weli kama aysan jawaabin.
Mid ka mid ah hadalladiisa ugu muranka badan ayuu Sheekh Shariif ku sheegay in “Xasan Sheekh uu hal tallaabo uun u jiro daadinta dhiig,” isla markaana uu ka digay in xaaladdu u gudbi karto heer halis ah, taas oo muujinaysa sii kordhinta hadallada kulul ee siyaasadda.
Arrimahan ayaa ku soo beegmaya iyadoo ay sii xoogeysanayaan xiisadaha siyaasadeed ee u dhexeeya mucaaradka iyo dowladda Federaalka, gaar ahaan khilaafaadka la xiriira maamulka, fasiraadda dastuurka, iyo sharciyadda dowladdu ku shaqeyneyso. Mucaaradku waxay sii wadaan in ay ku adkeystaan in muddo-xileedka Madaxweyne Xasan Sheekh uu dhammaaday 15-kii May 2026 — arrin aanay dowladdu si faahfaahsan uga jawaabin.
Sheekh Shariif ayaa sidoo kale difaacay in aan si siman loo barbar dhigi karin dowladdiisii iyo tan Madaxweyne Xasan Sheekh, isaga oo sheegay in maamulkiisii uusan ku lug yeelan barakicinta shacabka ama ku sii nagaanshaha xilka kadib dhammaadka muddo-xileedka.
Waxa uu sidoo kale soo celiyay eedeymo la xiriira burburinta masaajiddo, kuwaas oo uu sheegay in ay dhaceen xilligii maamulka hadda jira, inkastoo aan si madax-bannaan loo xaqiijin.
Dowladda Federaalka Soomaaliya weli si rasmi ah ugama aysan jawaabin hadallada ugu dambeeyay. Dhanka kale, waxaa sii kordhaya walaaca amni ee Muqdisho, iyadoo xiisadda siyaasadeed ay cirka isku shareereyso kahor bannaanbaxyada la filayo.
Falanqeeyayaal siyaasadeed ayaa ka digaya in hadallada sii kululaanaya ay halis gelin karaan xasilloonida dalka, iyagoo ku baaqaya in dhinacyadu muujiyaan is-xakameyn iyo wada-hadal si looga fogaado xaalad sii xumaata.