BAIDOA 16-ka Oktoobar 2026 | Gobolka Baay, Soomaaliya-Ciidmada Daraawiishta Koonfur Galbeed ee daacadda u ah Cabdicasiis Xasan Maxamed Laftagareen, ayaa la sheegay inay la wareegeen deegaanka Awdiinle ee gobolka Baay, oo qiyaastii 35 kiiloomitir u jira magaalada Baydhabo, kadib markii ay halkaasi isaga baxeen ciidamada Dowladda Federaalka Soomaaliya iyo kuwa maamulka Koonfur Galbeed ee ay taageerto Dowladda Federaalka.
Sida ay sheegayaan xogaha ay heshay Baidoa Online, la wareegista deegaanka ayaa waxaa xigay dabaaldegyo ay sameeyeen qaar ka mid ah dadka deegaanka, kuwaas oo waddooyinka isugu soo baxay si ay u soo dhaweeyaan ciidamada Daraawiishta ee taageersan Laftagareen.
Dhacdadan ayaa kusoo aadaysa xilli gobolka Baay ay ka socdaan isbeddello siyaasadeed iyo kuwo milatari oo la xiriira loollanka u dhexeeya garabka Laftagareen iyo maamulka uu hoggaamiyo Sheekh Aadan Maxamed Nuur (Aadan Madoobe), kaas oo taageero ka haysta Dowladda Federaalka Soomaaliya.
Shacabka Awdiinle oo Waddooyinka Isugu Soo Baxay
Wararka laga helayo deegaanka Awdiinle ayaa sheegaya in qaar ka mid ah dadka deegaanka ay waddooyinka isugu soo baxeen, iyagoo muujinayay farxad iyo soo dhaweyn ay u sameynayeen ciidamada Daraawiishta Koonfur Galbeed ee taageersan Laftagareen.
Dabaaldegyadan ayaa la sheegay inay bilowdeen kadib markii ciidamada Dowladda Federaalka iyo kuwa maamulka ay taageerto ay isaga baxeen deegaanka, una dhaqaaqeen dhanka magaalada Baydhabo.
Sida ay sheegayaan wararka deegaanka, dad isugu soo baxay goobaha dadweynaha ayaa soo dhaweeyay ciidamada soo galay magaalada, taas oo muujinaysa taageerada ay qaar ka mid ah dadka deegaanka u hayaan garabka Laftagareen.
Si kastaba ha ahaatee, baaxadda dabaaldegyada iyo tirada dadka ka qeybgalay weli si madax-bannaan looma xaqiijin, mana cadda aragtida guud ee dhammaan bulshada deegaanka.
Muhiimadda Istaraatiijiyadeed ee Awdiinle iyo Difaaca Baydhabo
Deegaanka Awdiinle wuxuu leeyahay muhiimad amni iyo mid milatari, maadaama uu qiyaastii 35 kiiloomitir u jiro magaalada Baydhabo, oo ah xarunta ku-meel-gaarka ah ee maamulka Koonfur Galbeed.
Sarkaal sare oo dhinaca amniga ah oo la hadlay Baidoa Online ayaa sheegay in Awdiinle uu ahaa mid ka mid ah goobaha muhiimka u ahaa difaaca ciidamada Dowladda Federaalka ee ku sugan nawaaxiga Baydhabo.
Sarkaalka ayaa ka digay in luminta deegaankaasi ay saameyn ku yeelan karto difaaca magaalada, isagoo tilmaamay in Awdiinle uu door muhiim ah ka ciyaarayay sugidda amniga iyo difaaca bannaanka Baydhabo.
Sida uu sarkaalku sheegay, ka bixitaanka ciidamada Dowladda Federaalka ee Awdiinle wuxuu keeni karaa in magaalada Baydhabo ay wajahdo cadaadis milatari oo dheeraad ah.
Hase yeeshee, luminta hal goob oo difaac ah macnaheedu ma aha in magaalada Baydhabo ay gebi ahaanba difaac la’aan noqotay, maadaama xaaladda amniga magaalada ay ku xiran tahay ciidanka jooga, qorshayaasha difaaca iyo xaaladda deegaannada ku hareeraysan.
Ciidamada Dowladda Federaalka oo Dib Ugu Guray Baydhabo
Wararka ay heshay Baidoa Online ayaa sheegaya in ciidamada Dowladda Federaalka Soomaaliya iyo kuwa maamulka Koonfur Galbeed ee ay taageerto ay isaga baxeen Awdiinle, iyagoo dib ugu laabtay dhanka magaalada Baydhabo.
Ilaa hadda ma cadda sababta rasmiga ah ee keentay ka bixitaanka ciidamada, iyo in tallaabadaasi ay ahayd dib-u-gurasho qorsheysan ama ay ka dhalatay cadaadis milatari.
Sidoo kale, ma jiraan warar si madax-bannaan loo xaqiijiyay oo ku saabsan khasaaraha ka dhashay dhacdadan.
Ka bixitaanka ciidamada Dowladda Federaalka ee Awdiinle, haddii si buuxda loo xaqiijiyo, wuxuu noqon karaa dhabar-jab istaraatiijiyadeed oo ku yimaada awoodda ciidamada taageersan maamulka Aadan Madoobe ee gobolka Baay.
Guulaha Dhuleed ee Ciidamada Laftagareen ee Gobolka Baay
La wareegista la soo sheegayo ee Awdiinle ayaa kusoo aadaysa xilli ciidamada taageersan Laftagareen ay maalmihii u dambeeyay sheeganayeen guulo dhuleed oo isdaba joog ah.
Ciidamadaasi ayaa hore u sheegtay inay la wareegeen degmada Qansax-Dheere, halka 15-kii Oktoobar ay sidoo kale sheegeen inay gacanta ku dhigeen magaalada Buurhakaba, kadib dagaallo ay la galeen ciidamada Dowladda Federaalka iyo kuwa maamulka Koonfur Galbeed ee ay taageerto.
Wararka ku saabsan Berdaale iyo Awdiinle ayaa intaas kadib sii kordhiyay walaaca laga qabo in loollanka milatari uu kusoo dhowaado magaalada Baydhabo.
Guulahan la sheeganayo waxay garabka Laftagareen siin karaan awood siyaasadeed iyo mid milatari oo dheeraad ah, gaar ahaan haddii ay awoodaan inay adkeeyaan gacan-ku-haynta deegaannada ay la wareegeen.
Si kastaba, gacan-ku-haynta xarumaha magaalooyinka macnaheedu ma aha in dhammaan deegaannada miyiga ah ee ku hareeraysan ay sidoo kale gacanta ugu jiraan.
Khilaafka Siyaasadeed ee Koonfur Galbeed oo Sii Xoogeysanaya
Xiisadda ka taagan gobolka Baay ayaa salka ku haysa khilaafka siyaasadeed ee u dhexeeya Laftagareen iyo Dowladda Federaalka Soomaaliya, kaas oo la xiriira arrimaha dastuurka, doorashooyinka iyo awoodaha maamul-goboleedyada.
Bishii Maarso 2026, ciidamada Dowladda Federaalka ayaa gudaha u galay magaalada Baydhabo, taas oo horseedday in Laftagareen uu lumiyo awooddii maamul ee uu ku lahaa magaalada.
Kadib waxaa soo baxay maamul cusub oo uu hoggaamiyo Sheekh Aadan Maxamed Nuur (Aadan Madoobe), kaas oo taageero ka helay Dowladda Federaalka.
Garabka Laftagareen ayaa dhankiisa sii waday diidmada maamulka cusub, iyadoo khilaafka siyaasadeed uu marar kala duwan isu beddelay isku dhacyo hubeysan.
Dhacdooyinkii ugu dambeeyay ee gobolka Baay ayaa muujinaya in khilaafkii siyaasadeed uu hadda yeeshay weji milatari oo saameyn ku leh gacan-ku-haynta magaalooyinka iyo deegaannada muhiimka ah.
Walaaca Laga Qabo Xaaladda Bani’aadamnimo
Isbeddellada amni ee gobolka Baay ayaa sidoo kale walaac ku abuuraya shacabka rayidka ah, gaar ahaan dadka ku nool Baydhabo iyo deegaannada ku hareeraysan.
Gobolka Baay ayaa muddo dheer la daalaa dhacayay abaaro, barakac, cunno yari iyo amni-darro.
Haddii xiisadda milatari ay sii kororto, waxaa suuragal ah inay saameyn ku yeelato isu-socodka dadka, ganacsiga, gaadiidka iyo gaarsiinta gargaarka bani’aadamnimo.
Baydhabo waxay hoy u tahay dad badan oo barakacayaal ah, kuwaas oo duruufahooda nololeed ay sii adkaan karaan haddii ay dhacaan isku dhacyo cusub.
Dabaaldegyada laga soo sheegayo Awdiinle waxay muujinayaan sida qaar ka mid ah bulshada deegaanka uga falceliyeen isbeddelka, balse xaaladda guud ee dadka rayidka ah waxay weli u baahan tahay dabagal dheeraad ah.
Maxaa Xiga? Indhaha oo Kusii Jeeda Baydhabo
La wareegista la soo sheegayo ee Awdiinle ayaa dib u soo celisay su’aalo ku saabsan awoodda difaac ee magaalada Baydhabo iyo mustaqbalka loollanka siyaasadeed ee Koonfur Galbeed.
Sarkaalka sare ee amniga ee la hadlay Baidoa Online ayaa Awdiinle ku tilmaamay goob muhiim u ahayd difaaca magaalada, balse weli lama xaqiijin heerka ay luminta deegaankaasi wax uga beddeli karto guud ahaan amniga Baydhabo.
Magaalada Baydhabo ayaa weli ah xarunta ugu weyn ee maamulka ay taageerto Dowladda Federaalka, waxaana halkaasi ku sugan ciidamo iyo hay’ado amni.
Dhacdooyinkii ugu dambeeyay waxay muujinayaan in gobolka Baay uu galay marxalad xasaasi ah, iyadoo labada dhinac ay weli isku hayaan awoodda siyaasadeed iyo gacan-ku-haynta deegaannada muhiimka ah.