MUQDISHO, Soomaaliya — July 4, 2026 — Suxufiyiinta Muqdisho ayaa si adag u cambaareeyay xariga iyo haynta laba wariye oo kala ah Mascuud Warsame iyo Suweys Gaceyte oo lagu qabtay Muqdisho iyo Garoowe, iyagoo dalbaday in si degdeg ah loo sii daayo isla markaana laga jawaabo walaaca laga qabo xorriyadda saxaafadda.
Suxufiyiinta ayaa shir jaraa’id oo ay ku qabteen Muqdisho ku sheegay in xariga labada wariye uu yahay mid ay ku tilmaameen sharci darro, iyagoo ku baaqay in si degdeg ah loo caddeeyo halka ay ku sugan yihiin.
Sida ay sheegeen wakiillo ka tirsan saxaafadda, wariye Mascuud Warsame ayaa la haystaa muddo ku dhow toddobaad, iyadoo aan si rasmi ah loo ogayn halka uu ku sugan yahay. Waxay ugu baaqeen hay’adaha federaalka in ay si degdeg ah u caddeeyaan xaaladdiisa oo ay u raacaan habraac sharci ah.
Waxay sidoo kale sheegeen in wariye Suweys Gaceyte lagu hayo Garoowe, iyagoo ku tilmaamay in habka loo maamulay uusan waafaqsanayn sharciga. Eedeymahan si madax-bannaan looma xaqiijin.
Wariyaha iyo agaasime warbaahineed Hanad Cali Guuleed oo shirkii jaraa’id ka hadlay ayaa sheegay in ay sii wadi doonaan cadaadiska lagu dalbanayo isla xisaabtanka iyo hufnaanta.
“Waxaan dalbanaynaa in si degdeg ah loo sii daayo Mascuud Warsame iyo Suweys Gaceyte. Waa wariyayaal, dembiilayaal ma ahan, saxaafadduna dembi ma aha,” ayuu yiri Hanad Cali Guuleed.
Baaqyo Dowladda Loogu Jeediyay
Suxufiyiinta ayaa ugu baaqay dowladda federaalka iyo maamul goboleedyada in ay ixtiraamaan xuquuqda dastuuriga ah ee wariyeyaasha isla markaana ay raacaan habraac sharci ah haddii qof la xiro.
Waxay sidoo kale ka dalbadeen dowladda federaalka, oo ay ku tilmaameen “xukuumad ku-meel-gaar ah,” in ay faahfaahin ka bixiso sababta loo xiray Mascuud Warsame.
Ma jirto jawaab rasmi ah oo ilaa hadda ka soo baxday hay’adaha dowladda federaalka ama maamulka Puntland oo ku saabsan eedeymahan.
Wariyeyaasha Soomaaliya ayaa marar badan ka cabanayay xarig, handadaad iyo cadaadis la xiriira shaqadooda saxaafadeed.
Ururrada warbaahinta ayaa sheegay in wariyeyaasha mararka qaar lagu xiro eedeymo amni, inkastoo aan had iyo jeer si hufan loo raacin nidaamka sharciga.
Ururka Suxufiyiinta Puntland (MAP) ayaa horey u soo saaray warar uu ku dalbanayo in la ilaaliyo xuquuqda wariyeyaasha iyo in la raaco habraaca sharciga.
Ururrada warbaahinta ayaa la filayaa in ay sii wadaan cadaadiska lagu dalbanayo sii deynta wariyeyaasha.
Hay’adaha xuquuqda aadanaha iyo kuwa difaaca saxaafadda ayaa sidoo kale la filayaa in ay kordhiyaan ololaha arrintan ku saabsan.
Xaaladda ayaa weli ah mid aan la xallin, iyadoo aan jirin wax caddeyn rasmi ah ama eedeyn sharci ah oo si rasmi ah loo shaaciyay.
Xarigga wariyeyaasha ayaa dib u soo celinaya walaaca laga qabo xorriyadda saxaafadda ee Soomaaliya, halkaas oo wariyeyaashu ay mararka qaar la kulmaan cadaadis amni.
Haddii aan la raacin habraac sharci ah, arrintani waxay sii xumeyn kartaa kalsoonida u dhexeysa warbaahinta iyo hay’adaha ammaanka.
Waxay sidoo kale saameyn kartaa sida wariyeyaashu u tabiyaan wararka xasaasiga ah, gaar ahaan meelaha amniga ay liito.
