MUQDISHO, Soomaaliya — Luulyo 7, 2026 — Sirdoonka Turkiga ee ka howlgala Soomaaliya ayaa la sheegay inay sare u qaadeen walaaca ku aaddan xogaha amni ee muujinaya in Al-Shabaab ay heshay hub casri ah iyo noocyo cusub oo diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ah, kuwaas oo la rumeysan yahay inay kordhin karaan awoodda kooxda ee fulinta weerarro bartilmaameedyo gaar ah lagu qaado, sida ay sheegeen ilo amni.

Ilo wareedyo dhinaca amniga ah ayaa sheegay in toddobaadyadii lasoo dhaafay sirdoonka Turkiga ee ku sugan Soomaaliya ay muujiyeen walaac sii kordhaya oo ku saabsan awoodaha cusub ee la sheegay inay heleen dagaalyahannada Al-Shabaab.

Sida ay sheegayaan ilahaasi, xogaha la helay ayaa tilmaamaya in kooxda ay heshay hub casri ah iyo qalab dagaal oo dheeraad ah, inkastoo aan si madax-bannaan loo xaqiijin karin wararkaasi.

Walaacaasi ayaa la sheegay inuu sababay in la kordhiyo feejignaanta amni ee ka jirta gudaha iyo hareeraha Xarunta Xalane ee Muqdisho, halkaas oo ay ku yaallaan safaarado reer galbeed ah, xarumo caalami ah iyo hay’ado diblomaasiyadeed.

Sidoo kale, hay’adaha amniga ayaa sare u qaaday tallaabooyinka lagu ilaalinayo xarumaha dowladda federaalka, gaar ahaan Villa Somalia.

Dib-u-eegista Amniga Madaxtooyada

Sida ay sheegeen ilo amni, Turkiga ayaa soo jeediyay in dib loo qiimeeyo habraacyada sugidda amniga madaxda dowladda federaalka, gaar ahaan Madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud.

Wararka ayaa sheegaya in sirdoonka Turkigu uu la wadaagay hay’adaha amniga Soomaaliya xogaha la xiriira khataro amni oo suurtagal ah, taasoo keentay in baaritaanno iyo dabagal dheeraad ah laga sameeyo agagaarka Villa Somalia.

Dowladda Soomaaliya iyo dowladda Turkiga midkoodna si rasmi ah ugama hadlin wararkan ilaa iyo hadda.

Walaac Ku Saabsan Diyaaradaha Drones-ka

Ilo wareedyo amni ayaa sheegay in walaaca ugu weyn uu salka ku hayo warar sheegaya in Al-Shabaab ay heshay noocyo cusub oo diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ah (drones), kuwaas oo aan hore loogu arag gudaha Soomaaliya.

Sida ay sheegeen ilahaasi, qaar kamid ah qalabka la sheegay in kooxda ay heshay ayaa leh awood ay kaga dhuuman karaan qaar ka mid ah nidaamyada lagu ogaado ama lagu joojiyo drones-ka.

Xogtan si madax-bannaan looma xaqiijin, hase yeeshee khubarada amniga ayaa muddooyinkii dambe ka digayay kororka isticmaalka drones-ka ee kooxaha hubeysan ee ka dagaallama meelo kala duwan oo dunida ah.

Haddii wararkaas la xaqiijiyo, waxay muujin karaan isbeddel muhiim ah oo ku yimaada nooca khatarta amni ee Soomaaliya wajahaysa.

Qorsheyaal Howlgallo Militari oo Cusub

Ilo amni ayaa sheegay in xogaha la helay ay horseedeen qorshe lagu xoojinayo howlgallada militari ee ka dhanka ah Al-Shabaab.

Sida ay sheegeen ilahaasi, qorshaha cusub ayaa diiradda saaraya deegaano ka tirsan gobolka Shabeellaha Dhexe, halkaas oo ciidamada dowladda iyo kuwa deegaanka ay muddooyinkii dambe ka wadeen howlgallo ka dhan ah kooxda.

Howlgalladan ayaa la sheegay inay ujeeddadoodu tahay in lagu carqaladeeyo abaabul kasta oo weerarro cusub lagu diyaarinayo, ka hor inta aan la fulin.

Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud ayaa dhawaan sheegay in dowladda Soomaaliya ay sii wadeyso dagaalka ka dhanka ah Al-Shabaab, iyadoo xoogga saareysa burburinta awoodaha kooxda.

Al-Shabaab ayaa weli ah khatarta amni ee ugu weyn ee Soomaaliya wajahaysa, inkastoo sannado badan oo howlgallo militari ah ay ka socdeen dalka.

Kooxda ayaa sii wada weerarrada ka dhanka ah ciidamada ammaanka, xarumaha dowladda iyo goobaha rayidka, iyadoo marar badan adeegsaneysa qaraxyo, weerarro toos ah iyo xeelado kale oo dagaal.

Turkiga ayaa kamid ah saaxiibbada amni ee ugu dhow Soomaaliya, isagoo taageero ballaaran siiya ciidamada Soomaaliya dhinacyada tababarka, qalabaynta iyo iskaashiga difaaca.

Wararka ugu dambeeyay ayaa kusoo beegmaya xilli dowladda Soomaaliya ay kordhisay dadaallada militari ee ka socda gobollada Shabeellaha Dhexe, Hiiraan iyo deegaanno kale oo ay ku sugan yihiin dagaalyahannada Al-Shabaab.

Jawaabta Dowladda

Ilaa Talaadadan, ma jirto war rasmi ah oo kasoo baxay dowladda Soomaaliya oo xaqiijinaya ama faahfaahinaya xogaha amni ee la sheegay.

Sidoo kale, dowladda Turkiga weli kama aysan hadlin wararka la xiriira digniinaha amni ee la sheegay inay gudbisay.

Saraakiisha amniga ayaa si guud u adkeeyay muhiimadda ay leedahay feejignaanta iyo sii wadista howlgallada ka dhanka ah Al-Shabaab.

Maxaa Xiga?

Hay’adaha amniga ayaa la filayaa inay sii wadaan adkeynta amniga xarumaha muhiimka ah ee dowladda, safaaradaha iyo goobaha istiraatiijiga ah ee Muqdisho.

Dhanka kale, qorshayaasha militari ee cusub ayaa la filayaa inay xoogga saaraan ka hortagga weerarro suurtagal ah iyo wiiqidda awoodaha Al-Shabaab ee gobollada bartamaha Soomaaliya.

Wararkan ayaa muujinaya sida khataraha amni ee Soomaaliya ay weli isu beddelayaan, iyadoo kooxaha hubeysan ay raadinayaan farsamooyin iyo qalab cusub oo ay ku kordhiyaan awooddooda.

Haddii la xaqiijiyo in Al-Shabaab ay heshay drones casri ah, waxay taasi saameyn ku yeelan kartaa qorshayaasha amniga iyo qaabka loo wajahayo dagaalka ka dhanka ah kooxda.

Sidoo kale, adkeynta amniga Villa Somalia iyo Xarunta Xalane waxay muujinaysaa sida ay dowladda iyo saaxiibbadeeda amni uga feejigan yihiin khataraha la xiriira weerarro suurtagal ah oo lagu qaado xarumaha muhiimka ah.

Howlgallada cusub ee la qorsheynayo ayaa sidoo kale saameyn ku yeelan kara xaaladda amniga iyo dhaqdhaqaaqyada militari ee ka socda gobollada dhexe ee dalka toddobaadyada soo socda.