MOGADISHU, Soomaaliya — July 5, 2026 — Dowladda Puntland ayaa sheegtay inay si buuxda u leedahay awoodda dastuuriga ah ee maamulka, ilaalinta iyo ka faa’iidaysiga khayraadka dabiiciga ah ee ku jira dhulkeeda iyo baddeeda, iyadoo uga digtay shirkadaha shisheeye, oo ay ku jirto shirkadda Turkiga la xiriirta ee SOMTURK, inay ka howlgalaan deegaannadeeda iyaga oo aan oggolaansho ka helin maamulka Puntland.
Warsaxaafadeed ay soo saartay Puntland ayaa sidoo kale lagu sheegay in Dowladda Federaalka Soomaaliya aysan awood sharciyeed u lahayn inay bixiso ruqsado ama heshiisyo khuseeya khayraadka ku yaalla Puntland iyada oo aan marka hore heshiis iyo wada-tashi la yeelan maamulkaas.
Qoraalka Puntland ayaa lagu sheegay in mowqifkeedu ku saleysan yahay qodobo ka tirsan Dastuurka Puntland iyo Dastuurka Ku-meel-gaarka ah ee Federaalka Soomaaliya.
Maamulka ayaa caddeeyay in shirkad ama hay’ad shisheeye aysan ka howl-geli karin dhulka ama biyaha hoos yimaada Puntland iyada oo aan haysan fasax rasmi ah oo ay bixisay Puntland.
Sidoo kale, Puntland waxay sheegtay inay qaadi doonto tallaabooyin sharci iyo maamul oo ka dhan ah cid kasta oo isku dayda inay ka shaqeyso khayraadka deegaannadeeda iyada oo aan haysan oggolaansho sax ah.
Sida lagu sheegay warsaxaafadeedka, hay’adaha ammaanka iyo kuwa kormeerka Puntland ayaa loo xilsaaray inay sameeyaan baaritaanno, dabagal iyo la socod joogto ah si looga hortago wax kasta oo lagu tilmaamay hawlo sharci-darro ah.
Mas’uuliyiinta Puntland ayaa sheegay in isku day kasta oo lagu faragelinayo xeebaha ama khayraadka maamulkaas iyada oo aan oggolaansho laga haysan uu horseedi karo tallaabooyin ciqaabeed iyo sharci.
Jawaabta Puntland
Puntland waxay ku doodday in maamulka khayraadka dabiiciga ahi uu yahay arrin u baahan wada-shaqeyn iyo heshiis dhex mara Dowladda Federaalka iyo Dowlad-goboleedyada.
Warsaxaafadeedka ayaa lagu sheegay in aan la aqbali doonin heshiisyo ama ruqsado ay bixiso Dowladda Federaalka Soomaaliya oo khuseeya khayraadka Puntland haddii aan maamulka Puntland qayb ka ahayn go’aamadaas.
Ilaa hadda, Dowladda Federaalka Soomaaliya si rasmi ah ugama aysan jawaabin eedeymaha iyo mowqifka cusub ee Puntland.
Muranka Khayraadka Dabiiciga ah
Khilaafka cusub ayaa la xiriira awoodda sharciyeed ee lagu maamulayo khayraadka dabiiciga ah, gaar ahaan kuwa ku jira dhulka iyo biyaha Puntland.
Puntland ayaa muddo dheer ku adkeysanaysay inay xaq u leedahay maareynta iyo ilaalinta khayraadka ku jira deegaannadeeda, iyadoo ku doodaysa in nidaamka federaalku siinayo awood ay ku maamusho arrimahaas.
Xuska shirkadda SOMTURK ee warsaxaafadeedka ayaa muujinaya walaac sii kordhaya oo Puntland ka qabto dhaqdhaqaaqyada shirkadaha shisheeye ee lala xiriirinayo mashaariicda khayraadka Soomaaliya, inkastoo aan la bixin faahfaahin dheeraad ah oo ku saabsan mashruuc gaar ah.
Puntland ma aysan soo bandhigin caddeymo muujinaya in SOMTURK ay si rasmi ah uga bilowday howlgal deegaannadeeda iyada oo aan haysan oggolaansho.
Murannada ku saabsan maamulka khayraadka dabiiciga ah ayaa ka mid ahaa arrimaha ugu waaweyn ee soo noqnoqday tan iyo markii Soomaaliya qaadatay nidaamka federaalka.
Dowlad-goboleedyada iyo Dowladda Federaalka ayaa marar badan ku kala aragti duwanaaday cidda leh awoodda bixinta ruqsadaha, maamulka shidaalka, kalluumeysiga, macdanta iyo khayraadka badda.
Puntland waxay hore u muujisay mowqif adag oo ku saabsan ilaalinta awooddeeda maamul iyo dhaqaale, iyadoo ku celcelisay in heshiisyada la xiriira khayraadka aysan suurtagal ahayn iyada oo aan qayb ka noqon go’aan qaadashada.
Khilaafyadan ayaa kusoo beegmaya xilli Soomaaliya ay dadaal ugu jirto soo jiidashada maalgelinta shisheeye iyo horumarinta khayraadka dabiiciga ah ee dalka.
Arrintan ayaa la filayaa inay sii xoojiso doodaha ku saabsan awood-qaybsiga iyo maamulka khayraadka ee u dhexeeya Dowladda Federaalka Soomaaliya iyo Dowlad-goboleedyada.
Khubarada siyaasadda ayaa aaminsan in heshiisyo iyo wada-xaajoodyo dheeraad ah loo baahan doono si loo caddeeyo nidaamka sharciyeed ee lagu maamulayo khayraadka dalka iyo maalgelinta shisheeye.
Haddii aan la gaarin is-afgarad, shirkadaha doonaya inay ka shaqeeyaan meelaha muranku ka taagan yahay ayaa wajihi kara caqabado sharci iyo maamul.
Khilaafkan wuxuu taabanayaa mid ka mid ah arrimaha ugu xasaasisan nidaamka federaalka Soomaaliya, kaas oo ah cidda leh awoodda maamulka iyo ka faa’iidaysiga khayraadka dabiiciga ah.
Natiijada kasoo baxda murankan ayaa saameyn ku yeelan karta maalgelinta shisheeye, maadaama shirkaduhu u baahan yihiin sharciyo cad iyo jawi maalgashi oo deggan.
Dhanka siyaasadda, arrintani waxay mar kale iftiiminaysaa caqabadaha weli ka jira xiriirka Dowladda Federaalka iyo Dowlad-goboleedyada, gaar ahaan marka ay timaado awood-qaybsiga iyo maamulka dhaqaalaha.
