Arbaco , May 20, 2026 (Baidoa Online) -Dad hore looga raray guryo ku yaalla deegaanka Buulo-Daa’uud ee degmada Shibis ayaa maanta mudaaharaad ka dhigay goobtii ay horay uga deganaayeen, iyagoo ka cabanaya burburinta guryaha iyo waxa ay ku tilmaameen barakicin khasab ah.
Dibadbaxayaasha oo isugu jiray haween, dhalinyaro iyo dad waayeel ah ayaa la arkayay iyaga oo istaagaya burburka guryihii hore, halkaas oo ay ku muujiyeen caro iyo murugo. Sida ay sheegeen qaar ka mid ah dadka deegaanka, arrintan waxay saameyn ku yeelatay nolol maalmeedka qoysas badan oo hadda hoy la’aan noqday.
Ilaa hadda ma jiro war rasmi ah oo ka soo baxay maamulka degmada Shibis ama Dowladda Federaalka Soomaaliya oo ku saabsan eedeymaha la xiriira burburinta guryaha iyo cabashooyinka dadka deegaanka.
Sida ay sheegeen dad goobjoogayaal ah iyo dadka deegaanka, qoysaska barakacay ayaa dib ugu laabtay deegaanka Buulo-Daa’uud si ay u qabtaan mudaaharaad nabadeed oo ay kaga cabanayaan xaaladda ay wajahaan.
Dibadbaxayaasha ayaa wajiyadooda iyo gacmahooda ku qarsaday maro, taas oo ay ku tilmaameen astaan muujinaysa cabsi iyo tabar darro kadib markii ay lumiyeen guryahooda.
Goobjoogayaal ayaa sheegay in dadka mudaharaaday ay ka cabanayeen burburinta guryaha iyo in aan la siin wax digniin hore ah, magdhow ama qorshe dib u dejin ah.
Sida ay sheegeen qaar ka mid ah dadka deegaanka, waxaa sidoo kale la xiray qaar ka mid ah dadka isku dayay inay ka hadlaan ama ka hortagaan howlaha burburinta. Eedeyntaas si madax bannaan looma xaqiijin.
Sawirro laga helay goobta ayaa muujiyay xaalad murugo leh, iyadoo qoysas barakacay ay taagnaayeen burburka guryahooda, islamarkaana ay dalbanayeen in dowladda ay joojiso burburinta sii socota.
Ilaa hadda maamulka degmada Shibis iyo Dowladda Federaalka Soomaaliya midkoodna kama aysan hadlin eedeymaha la xiriira barakicinta iyo burburinta guryaha.
Sidoo kale lama xaqiijin tirada rasmiga ah ee qoysaska ay saameeyeen ama sababta sharci ee ka dambeysa howlgalka la sheegay.
Muqdisho ayaa marar badan waxaa ka dhacay burburin iyo dib u dejin la xiriirta horumarinta kaabeyaasha, ballaarinta waddooyinka iyo qorshayaasha amniga.
Arrimahan ayaa inta badan dhaliya khilaaf u dhexeeya dadka deegaanka iyo maamulka, gaar ahaan meelaha ay ku badan yihiin guryo aan si rasmi ah loo diiwaangelin.
Qaar ka mid ah kiisaskii hore, dadka deegaanka ayaa ka caban jiray in aan lala tashan, aan la siin magdhow, ama aan loo diyaarin meel kale oo lagu dejiyo ka hor burburinta guryaha.
Degmada Shibis iyo degmooyin kale oo Muqdisho ka tirsan ayaa leh isku dhaf guryo sharci ah iyo kuwo aan rasmi ahayn, taas oo marar badan keenta muran la xiriira dhul iyo guri.
Ilaa hadda lama oga in maamulka ama dowladda federaalka ay ka jawaabi doonaan cabashooyinka, ama in dibadbaxyo kale ay dhici doonaan maalmaha soo socda.
Dadka deegaanka ayaa ku baaqay in la joojiyo burburinta sii socota isla markaana xal loo helo dadka barakacay oo ay ku jiraan dib u dejin iyo magdhow.
Indhaha ayaa hadda ku wajahan sida ay masuuliyiintu uga falceliyaan dhacdadan iyo in la helo xal ka hortaga muran kale oo la xiriira guryaha.
Dibadbaxan wuxuu muujinayaa xiisadda sii kordheysa ee ka jirta Muqdisho ee la xiriirta dhul, guryo iyo horumarinta magaalada.
Haddii aan xal laga gaarin cabashooyinka dadka deegaanka, waxay sii kordhin kartaa kalsooni darro u dhexeysa shacabka iyo maamulka.
Arrintan ayaa sidoo kale saameyn ku yeelan karta nolosha dadka barakacay, iyadoo ay sii adkaan karto helitaanka hoy iyo adeegyo aas aas ah oo magaalada ka jira.
