MUQDISHO, Soomaaliya — Agoosto 9, 2026 — Safiirrada reer Galbeedka ayaa wada dadaallo lagu doonayo in Dowladda Federaalka Soomaaliya iyo Golaha Mustaqbalka ay heshiis hordhac ah ka gaaraan qodobbada ugu muhiimsan kahor inta aysan kulmin madaxda sare ee labada dhinac, sida ay sheegayaan ilo xog-ogaal u ah wadahadallada.

Dadaalladan ayaa looga gol leeyahay in la yareeyo khilaafaadka jira, isla markaana laga fogaado in kulanka la filayo uu ku dhammaado natiijo la’aan, sida ku dhacday kulammo hore oo ay Beesha Caalamku door dhexdhexaadin ah ka qaadatay.

Ilo la socda wadahadallada ayaa sheegay in Dowladda Federaalka iyo Golaha Mustaqbalka, oo loo soo gaabiyo SFC, ay dhinac walba u gudbiyeen dhexdhexaadiyeyaasha qodobbada ay u arkaan inay saldhig u noqon karaan heshiis siyaasadeed.

Ujeeddada ayaa ah in kahor kulanka madaxda sare la helo qodobbo la isla oggol yahay, kuwaas oo suuragelin kara in dhinacyadu soo saaraan warmurtiyeed wadajir ah haddii kulanku qabsoomo.

Hase yeeshee, xogaha la helayo waxay muujinayaan in khilaaf weyn uu weli ka jiro awoodda iyo shaqada guddi cusub oo la dhisi karo, jadwalka doorashada iyo cidda maamuleysa geeddi-socodka siyaasadeed.

Golaha Mustaqbalka oo Dalbanaya Guddi KMG ah

Sida ay sheegayaan ilo xog-ogaal u ah mowqifka Golaha Mustaqbalka, mucaaradku wuxuu doonayaa in Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud uu caddeeyo in dalku galay marxalad kala guur siyaasadeed ah, isla markaana la dhiso guddi ku-meel-gaar ah oo door ka qaata arrimaha doorashada iyo amniga.

Golaha Mustaqbalka ayaa ku doodaya in waqtigii loogu talagalay diyaarinta doorashada uu sii yaraanayo, sidaas darteedna aan mas’uuliyadaha waaweyn ee geeddi-socodka doorashada lagu koobi karin Dowladda Federaalka oo keliya.

Sida ay iluhu sheegayaan, SFC wuxuu soo jeediyey in guddiga ka doodaya nooca doorashada iyo xalalka siyaasadeed ee suuragalka ah ay si wadajir ah xubno ugu soo magacaabaan Dowladda Federaalka iyo Golaha Mustaqbalka, iyadoo sidoo kale ay qeyb ka noqonayaan xubno matalaya bulshada rayidka ah.

Golaha ayaa sidoo kale doonaya in la caddeeyo jadwal rasmi ah oo doorasho.

Sida ku cad mowqifka loo gudbiyey dhexdhexaadiyeyaasha, SFC wuxuu doonayaa in kahor dhammaadka sannadka 2026 la gaaro heshiis ku saabsan doorashada, isla markaana geeddi-socodku ku dhammaado jadwal la isla oggol yahay.

Mucaaradku wuxuu sidoo kale doonayaa in guddiga KMG ah uu yeesho door ballaaran oo ku saabsan maamulka marxaladda kala guurka, halkii Dowladda Federaalka ay kaligeed gacanta ku hayn lahayd go’aannada waaweyn.

Doodahaas waa mowqif siyaasadeed oo ay soo gudbiyeen dhinacyada, mana jiro ilaa hadda heshiis rasmi ah oo laga gaaray.

Dowladda Federaalka Maxay Gudbisay?

Dowladda Federaalka ayaa dhinaceeda soo bandhigtay aragti ka duwan tan Golaha Mustaqbalka, sida ay sheegayaan ilo xog-ogaal u ah wadahadallada.

Sida xogaha lagu helayo, Dowladda Federaalka ma dooneyso in Golaha Mustaqbalka uu awood ku yeesho arrimaha la xiriira doorashooyinka dowlad-goboleedyada ee Villa Somalia ay horey mowqif uga qaadatay ama ay taageertay geeddi-socodkooda siyaasadeed.

DFS ayaa, sida ay iluhu sheegayaan, diyaar u ah in la sameeyo guddi ka shaqeeya doodda ku saabsan nooca doorashada qaranka.

Hase yeeshee, dowladda ayaa dooneysa in guddigaasi aanu noqon hay’ad KMG ah oo la wareegta awoodaha siyaasadeed, amni ama maamul ee hay’adaha dowladda.

Mowqifka dowladda ee ay iluhu tilmaamayaan ayaa sidoo kale dhigaya in Dowladda Federaalka ay door hoggaamineed ku yeelato dhismaha iyo habraaca guddiga, iyadoo qeybaha kala duwan ee bulshada lagu dari karo.

Dowladda Federaalka si rasmi ah uma aysan shaacin dhammaan faahfaahinta soo jeedimaha ay iluhu sheegayaan inay u gudbisay dhexdhexaadiyeyaasha.

Khilaafka Ugu Weyn oo Noqday Awoodda Guddiga

Inkasta oo labada dhinac ay u muuqdaan inay isku soo dhawaanayaan fikradda ah in la magacaabo guddi, haddana farqiga ugu weyn ayaa ka jira magaca, awoodda iyo shaqada guddigaas.

Golaha Mustaqbalka wuxuu doonayaa guddi KMG ah oo aan ku koobnaan oo keliya ka doodista nooca doorashada.

Sida ay iluhu sheegayaan, SFC wuxuu doonayaa in guddigu door ku yeesho qaabeynta doorashada, maamulka marxaladda kala guurka iyo arrimaha amniga guud.

Haddii qaabkaas lagu heshiiyo, waxay ka dhigan tahay in qaar ka mid ah mas’uuliyadaha waaweyn ee xilliga kala guurka aan lagu koobi doonin Dowladda Federaalka oo keliya.

DFS ayaa dhinaceeda kasoo horjeedda qorshe kasta oo awoodaha hay’adaha dowladda u wareejinaya guddi siyaasadeed oo ku-meel-gaar ah.

Sidaas darteed, khilaafku ma aha oo keliya magaca guddiga. Wuxuu taabanayaa su’aal weyn oo ku saabsan cidda awoodda u yeelaneysa maamulka geeddi-socodka siyaasadeed iyo doorashada dalka.

Khilaafka Doorashooyinka Soomaaliya

Soomaaliya ayaa muddooyinkii dambe wajahaysay khilaaf siyaasadeed oo ku saabsan nooca doorashada, wax-ka-beddellada dastuurka iyo awood qeybsiga u dhexeeya Dowladda Federaalka, dowlad-goboleedyada iyo mucaaradka.

Maamulka Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud ayaa taageeraya in dalka loo gudbiyo doorasho qof iyo cod ah, isagoo ku doodaya in Soomaaliya ay u baahan tahay inay kasoo gudubto nidaamka doorashooyinka dadban.

Qaar ka mid ah siyaasiyiinta mucaaradka iyo madaxda maamul-goboleedyada ayaa ka horyimid qeybo ka mid ah qorshaha dowladda, iyagoo ku doodaya in isbeddellada waaweyn ee nidaamka doorashada ay u baahan yihiin heshiis siyaasadeed oo ballaaran.

Khilaafkaas ayaa sii kordhiyey baahida loo qabo wadahadal siyaasadeed iyadoo Soomaaliya ay ku sii dhowaaneyso marxalad kale oo xasaasi ah oo doorasho.

Beesha Caalamka ayaa marar badan ku boorrisay dhinacyada siyaasadda Soomaaliya inay khilaafaadka dastuurka iyo doorashooyinka ku xalliyaan wadahadal iyo heshiis loo dhan yahay.

Dadaallada diblomaasiyadeed ayaa hadda la filayaa inay xoogga saaraan sidii loo yareyn lahaa farqiga u dhexeeya soo jeedimaha labada dhinac kahor inta aysan kulmin madaxda sare ee Dowladda Federaalka iyo Golaha Mustaqbalka.

Mid ka mid ah qodobbada ugu muhiimsan wuxuu noqon karaa in heshiis laga gaaro dhismaha guddiga, cidda xubnaha ka noqoneysa iyo awoodaha uu yeelanayo.

Waxaa sidoo kale miiska saaran jadwalka doorashada, kaalinta mucaaradka, arrimaha doorashooyinka dowlad-goboleedyada iyo awoodda Dowladda Federaalka inta lagu jiro muddada siyaasadeed ee soo socota.

Ilaa hadda ma jiro heshiis kama dambeys ah oo si rasmi ah loo shaaciyey, sidoo kalena xogta ay iluhu bixiyeen kuma jirto taariikh rasmi ah oo loo cayimay kulanka madaxda sare.